mehmetguclu2603 @ gmail.com

MİRAS BIRAKILANLAR VE UNUTTUKLARIMIZ

            Kültürümüz bünyesindeki insan ilişkilerinde beşer hassasiyeti oldukça önem arz eden mevzulardan bir tanesidir. Özellikle ikili ilişkilerde muhatabı ya da misafiri rencide etmeden, onu kırmadan ve bazen de ona hissettirmeden; onun niyetini öğrenmeyi ve bu doğrultuda misafire hizmet etmeyi amaçlar. Bunun en güzel örneklerinden biri de misafirlere ikram edilen kahvelerde saklıdır.

            KAHVE İKRAMI: Eskiden kahve -günümüzde de kısmen olduğu gibi- başlı başına bir kültürdü. İkram edilen kahvelerde gizli mesajlar yüklüydü.  Evlerde misafir ağırlamak ve o misafiri memnun kalmış olarak evine yolcu etmek oldukça önemliydi. İlk başta misafirin karnı doyurulur, eğer karnı toksa çeşitli yiyecek ve içecekler ikram edilir, hoş sohbetler eşliğinde misafir ağırlanırdı. Ancak siz de takdir edersiniz ki misafire doğrudan karnının aç olduğu sorulamazdı. Bundan dolayı eve herhangi bir misafir geldiğinde ev sahibi sorgusuz sualsiz hemen bir fincan kahve yapıp bir bardak su ile misafirine ikram ederdi. Misafir eğer aç ise sadece suyu içer, kahveye hiç dokunmazdı. Bu hareketle ev sahibi misafirinin aç olduğunu anlar; ona göre hazırlık yapardı. Yok, eğer misafir ilk başta kahveyi içmiş suya dokunmamış ise misafirin karnının tok olduğu anlaşılırdı.

Günümüzde kahve geleneği içerik olarak anlam değiştirmekle beraber yapısal olarak devamlılığını sürdürmektedir. Genelde kahveler tok karınlar üzerine dostane sohbetlerin koyulaştığı anlarda yine su ile ikram edilerek içilmektedir. Ancak ne içilen kahvenin ne de yanındaki suyun anlamına uygun bir değerlendirilmesi yapılmaktadır. Kişi aynı zamanda hem kahvesini hem de suyunu içebilmektedir. Eskisi kadar olmasa da günümüzde de kahve, bazı zamanlarda kültürel özelliği bakımından geleneklerimizde oldukça önemli bir yere sahiptir. Özellikle ev oturmalarına gelen ağır misafirlere kahve ikram edilir. Yine kız istemelerinde eğer ki niyet hâsıl olmuşsa kahve ikramlarına geçilir. Aynı zamanda kahvenin kırk yıllık hatırının olduğu da dile getirilir. Bunun gibi geleneklerle kahve, Türk kültüründeki yerini almıştır.

TANRI MİSAFİRİ: Eskiden iletişim ve ulaşım bu kadar hızlı değildi ancak; insanlar arası ilişkiler ve güven hat safhada idi. İnsanların bir yerden bir yere yolculukları günler, haftalar, hatta aylar sürerdi. Bu yüzden insanların yolculuklarına devam edebilmeleri için dinlenmeleri ve bir şeyler yemeleri gerekirdi. Bazı durumlarda hanlarda konaklama yapılırdı ancak; hanların bulunmadığı yerlerde insanlar, “Tanrı Misafiri” olarak davet edilmeden, ev sahibinden misafir olmak istediklerini, gecelik konuk edilmelerini dilerlerdi. Ev sahibi de gönül rahatlığıyla kişiyi misafir eder, karnını doyurur, ona yatacak yer tahsis ederdi.

                                                                                              “Devamı Haftaya”

www.gemerekhaber.com www.gemerekgundem.com.tr